Najczęstsze pytanie o Pracownicze Plany Kapitałowe brzmi: czy PPK jest obowiązkowe? Krótka odpowiedź: PPK jest obowiązkowe dla pracodawcy, ale dobrowolne dla pracownika. Pracodawca ma ustawowy obowiązek utworzenia PPK i zapisania pracowników, natomiast każdy pracownik może z programu zrezygnować.
Czy PPK jest obowiązkowe dla pracodawcy
Tak. Obowiązek utworzenia PPK ma każdy podmiot zatrudniający co najmniej jedną osobę objętą obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi. Pracodawca musi wybrać instytucję finansową, podpisać umowę o zarządzanie i o prowadzenie PPK oraz odprowadzać wpłaty. Niewdrożenie PPK jest zagrożone karą.
Od kiedy — harmonogram wdrożenia
System wprowadzano etapami, według liczby zatrudnionych:
| Etap | Kogo objął | Od kiedy |
|---|---|---|
| I | firmy 250+ pracowników | 1 lipca 2019 |
| II | firmy 50–249 | 1 stycznia 2020 |
| III | firmy 20–49 | 1 lipca 2020 |
| IV | pozostałe firmy i sektor publiczny | 1 stycznia 2021 |
Obecnie obowiązek dotyczy więc wszystkich pracodawców, niezależnie od wielkości.
Czy PPK jest obowiązkowe dla pracownika
Nie. Pracownik jest zapisywany automatycznie (autozapis), ale może złożyć deklarację o rezygnacji i nie odkładać żadnych składek. Rezygnacja jest dobrowolna i bezpłatna.
Ważny jest mechanizm autozapisu co 4 lata: co cztery lata (1 kwietnia) pracodawca ponownie zapisuje do PPK osoby, które wcześniej zrezygnowały. Aby nadal nie uczestniczyć, trzeba ponowić rezygnację. To dlatego zainteresowanie tematem rośnie cyklicznie.
Kto nie musi wdrażać PPK (wyjątki)
- mikroprzedsiębiorca, jeśli wszyscy zatrudnieni złożyli deklarację rezygnacji;
- pracodawca prowadzący PPE (Pracowniczy Program Emerytalny) ze składką min. 3,5% i odpowiednią partycypacją;
- osoba samozatrudniona bez pracowników (nie ma kogo zapisać).
Ile wynoszą wpłaty
- pracownik: 2% wynagrodzenia (podstawowa; można obniżyć do 0,5% przy niższych zarobkach lub dopłacić do 4%);
- pracodawca: 1,5% (można dopłacić do 4%);
- państwo: 250 zł wpłaty powitalnej + 240 zł dopłaty rocznej.
Ile uzbierasz, policzysz w kalkulatorze III filaru (IKE/IKZE/PPK). Pełne omówienie zasad: PPK — poradnik kompletny, a porównanie z PPE: PPE vs PPK.
Podstawa: ustawa z 4.10.2018 o pracowniczych planach kapitałowych (Dz.U. 2018 poz. 2215 z późn. zm.).
